Ryby – zadania otwarte #2

Zestaw 8 zadań maturalnych o rybach z odpowiedziami: linia boczna, pęcherz pławny, wymiana gazowa w skrzelach, budowa serca i krwiobieg, ryby chrzęstnoszkieletowe i kostnoszkieletowe, osmoregulacja ryb słodkowodnych i morskich, funkcje płetw oraz wędrówki ryb.

 

Wyjaśnij, czym jest linia boczna i jaką pełni funkcję.
Linia boczna to narząd zmysłu biegnący wzdłuż boków ciała ryby, zbudowany z kanału z komórkami zmysłowymi. Odbiera ruchy i drgania wody oraz zmiany ciśnienia – pozwala wykrywać przeszkody, drapieżniki, ofiary i orientować się w ławicy.

 

Podaj funkcję pęcherza pławnego i wyjaśnij, jak radzą sobie bez niego rekiny.
Pęcherz pławny reguluje gęstość ciała ryby kostnoszkieletowej – zmieniając ilość gazu, ryba utrzymuje się bez wysiłku na danej głębokości. Rekiny (ryby chrzęstnoszkieletowe) nie mają pęcherza pławnego – ich wyporność zwiększa duża wątroba bogata w lekki olej, a przed opadaniem chroni je ciągły ruch i kształt płetw.

 

Wyjaśnij, na czym polega przeciwprądowa wymiana gazowa w skrzelach ryb i dlaczego jest wydajna.
Krew w naczyniach blaszek skrzelowych płynie w kierunku przeciwnym do przepływu wody. Dzięki temu na całej długości blaszki stężenie tlenu w wodzie jest wyższe niż we krwi i tlen stale dyfunduje do krwi – ryba wykorzystuje znaczną część tlenu rozpuszczonego w wodzie.

 

Opisz budowę serca ryb i drogę krwi w ich organizmie.
Serce ryb ma jeden przedsionek i jedną komorę (z zatoką żylną i stożkiem/opuszką tętniczą). Przez serce płynie wyłącznie krew odtlenowana, która jest pompowana do skrzeli, tam się natlenia, a następnie płynie do narządów ciała. Ryby mają jeden obieg krwi.

 

Porównaj ryby chrzęstnoszkieletowe i kostnoszkieletowe pod względem: szkieletu, okrycia skrzeli, łusek i obecności pęcherza pławnego.
Chrzęstnoszkieletowe: szkielet chrzęstny, szpary skrzelowe otwierają się na zewnątrz (brak pokryw skrzelowych), łuski plakoidalne, brak pęcherza pławnego. Kostnoszkieletowe: szkielet kostny, skrzela okryte pokrywami skrzelowymi, łuski kostne (np. cykloidalne, ktenoidalne), zwykle obecny pęcherz pławny.

 

Porównaj osmoregulację ryb słodkowodnych i morskich.
Ryby słodkowodne mają płyny ustrojowe bardziej stężone niż woda – woda stale napływa do ich ciała przez osmozę. Nie piją wody, wydalają dużo rozcieńczonego moczu, a sole aktywnie pobierają skrzelami. Ryby morskie (kostnoszkieletowe) tracą wodę – piją wodę morską, nadmiar soli wydalają przez skrzela, a moczu wytwarzają mało.

 

Podaj funkcje płetwy ogonowej oraz płetw parzystych.
Płetwa ogonowa jest głównym narządem napędowym (u większości ryb) i pomaga w sterowaniu. Płetwy parzyste (piersiowe i brzuszne) służą do sterowania, hamowania i utrzymania równowagi; płetwy nieparzyste grzbietowa i odbytowa stabilizują ciało.

 

Wyjaśnij różnicę między wędrówkami anadromicznymi a katadromicznymi i podaj przykłady ryb.
Ryby anadromiczne żyją w morzu, a na tarło wędrują do rzek (np. łosoś atlantycki). Ryby katadromiczne żyją w wodach słodkich, a na tarło wędrują do morza – np. węgorz europejski odbywa tarło w Morzu Sargassowym.

 

❤️

ODBIERZ NOTATKI MATURALNE
GWARANCJA WYNIKU!

Jeżeli nie zdobędziesz minimum 70% na maturze z biologii – zwrócimy Ci pieniądze za notatki! ✨

📘 Przejdź do notatek
Przewijanie do góry