Zestaw 8 zadań maturalnych o pierścienicach z odpowiedziami: gromady pierścienic, metameria, zamknięty układ krwionośny dżdżownicy, metanefrydia, oddychanie przez skórę, znaczenie dżdżownic dla gleby, przystosowania pijawki lekarskiej oraz rozmnażanie dżdżownicy.
Wymień trzy grupy (gromady) pierścienic i do każdej podaj przykład gatunku.
Wieloszczety – np. nereida; skąposzczety – np. dżdżownica ziemna; pijawki – np. pijawka lekarska.
Wyjaśnij, czym jest metameria, i podaj jej znaczenie dla pierścienic.
Metameria to podział ciała na powtarzające się odcinki (segmenty, metamery), w których powtarzają się niektóre narządy, np. metanefrydia, zwoje nerwowe i komory celomy. Umożliwia niezależną pracę odcinków ciała, np. falowe skurcze mięśni podczas pełzania, i zwiększa odporność na uszkodzenia.
Opisz budowę układu krwionośnego dżdżownicy i określ jego typ.
Układ krwionośny jest zamknięty. Tworzą go naczynie grzbietowe i naczynie brzuszne, połączone w każdym segmencie naczyniami okrężnymi; w przedniej części ciała kilka par kurczliwych naczyń okrężnych pełni funkcję „serc”. Krew zawiera rozpuszczoną w osoczu hemoglobinę.
Nazwij narządy wydalnicze pierścienic i opisz ich rozmieszczenie.
Narządami wydalniczymi są metanefrydia – parzyste kanaliki występujące w kolejnych segmentach ciała. Pobierają płyn z jamy ciała (celomy) lejkiem orzęsionym i usuwają zbędne produkty przemiany materii na zewnątrz.
Wyjaśnij, dlaczego dżdżownica może żyć tylko w wilgotnym środowisku.
Dżdżownica nie ma narządów oddechowych – wymiana gazowa zachodzi przez cienką, wilgotną skórę, pod którą znajduje się gęsta sieć naczyń krwionośnych. Tlen może przenikać przez skórę tylko wtedy, gdy jest ona wilgotna; w suchym środowisku zwierzę by się udusiło i wyschło.
Podaj trzy przykłady pozytywnego wpływu dżdżownic na glebę.
Spulchniają i napowietrzają glebę (drążą korytarze), mieszają jej warstwy, przetwarzają szczątki roślin w próchnicę (zwiększają żyzność) i poprawiają przepuszczalność gleby dla wody.
Wymień trzy przystosowania pijawki lekarskiej do pasożytniczego trybu życia.
Dwie przyssawki (przednia i tylna) do przytwierdzania się do żywiciela; szczęki z ząbkami do nacinania skóry; wydzielanie hirudyny – substancji hamującej krzepnięcie krwi; rozciągliwy przewód pokarmowy, który mieści duży zapas krwi.
Opisz rozmnażanie dżdżownicy.
Dżdżownica jest obojnakiem, ale zachodzi zapłodnienie krzyżowe – dwa osobniki wymieniają się nasieniem. Siodełko wytwarza śluzowy kokon, do którego trafiają komórki jajowe i nasienie partnera; tam zachodzi zapłodnienie. Rozwój jest prosty – z jaj wylęgają się małe dżdżownice, bez stadium larwy.
ODBIERZ NOTATKI MATURALNE GWARANCJA WYNIKU!
Jeżeli nie zdobędziesz minimum 70% na maturze z biologii – zwrócimy Ci pieniądze za notatki! ✨
📘 Przejdź do notatek