Elektrochemia – zadania otwarte #1

Zestaw 8 zadań maturalnych z elektrochemii z odpowiedziami: schemat i SEM ogniwa Daniella, ogniwo srebrowo-miedziane, szereg napięciowy metali, reakcja żelaza z jonami miedzi z obliczeniem zmiany masy płytki, elektroliza roztworów CuSO₄ i NaCl, prawa Faradaya oraz ochrona protektorowa.

 

Zapisz schemat ogniwa zbudowanego z płytki cynkowej zanurzonej w roztworze ZnSO₄ i płytki miedzianej zanurzonej w roztworze CuSO₄. Podaj równania reakcji zachodzących na anodzie i katodzie oraz oblicz SEM ogniwa w warunkach standardowych. E°(Zn²⁺/Zn) = −0,76 V, E°(Cu²⁺/Cu) = 0,34 V.
Schemat: (−) Zn | Zn²⁺ || Cu²⁺ | Cu (+)
Anoda (biegun ujemny, utlenianie): Zn → Zn²⁺ + 2e⁻
Katoda (biegun dodatni, redukcja): Cu²⁺ + 2e⁻ → Cu
SEM = E°katody − E°anody = 0,34 V − (−0,76 V) = 1,10 V

 

Ogniwo zbudowano z półogniw Ag | Ag⁺ i Cu | Cu²⁺. Wskaż anodę i katodę, zapisz sumaryczne równanie reakcji, podaj kierunek przepływu elektronów w przewodniku zewnętrznym i oblicz SEM. E°(Ag⁺/Ag) = 0,80 V, E°(Cu²⁺/Cu) = 0,34 V.
Anoda: elektroda miedziana (niższy potencjał), katoda: elektroda srebrna.
Sumarycznie: Cu + 2Ag⁺ → Cu²⁺ + 2Ag
Elektrony płyną przewodnikiem od elektrody miedzianej do srebrnej.
SEM = 0,80 V − 0,34 V = 0,46 V

 

Do czterech probówek z kwasem solnym wrzucono kawałki: magnezu, żelaza, miedzi i srebra. Na podstawie potencjałów standardowych wskaż metale, które wypierają wodór z kwasu, i zapisz w formie jonowej skróconej równania zachodzących reakcji. E°: Mg²⁺/Mg −2,37 V, Fe²⁺/Fe −0,44 V, Cu²⁺/Cu 0,34 V, Ag⁺/Ag 0,80 V.
Wodór wypierają metale o potencjale standardowym niższym od potencjału elektrody wodorowej (0 V): magnez i żelazo.
Mg + 2H⁺ → Mg²⁺ + H₂
Fe + 2H⁺ → Fe²⁺ + H₂
Miedź i srebro mają potencjały dodatnie, więc w kwasie solnym nie reagują.

 

Płytkę żelazną o masie 10,00 g zanurzono w roztworze CuSO₄. Po pewnym czasie płytkę wyjęto, osuszono i zważono: jej masa wynosiła 10,40 g. Oblicz masę miedzi, która osadziła się na płytce. Przyjmij M(Fe) = 56 g·mol⁻¹, M(Cu) = 64 g·mol⁻¹ i załóż, że cała wydzielona miedź pozostała na płytce.
Reakcja: Fe + Cu²⁺ → Fe²⁺ + Cu
Na każdy mol przereagowanego żelaza masa płytki rośnie o 64 g − 56 g = 8 g.
Przyrost masy: 10,40 g − 10,00 g = 0,40 g, więc n = 0,40 g / 8 g·mol⁻¹ = 0,0500 mol
m(Cu) = 0,0500 mol · 64 g·mol⁻¹ = 3,20 g (roztworzyło się 0,0500 mol · 56 g·mol⁻¹ = 2,80 g żelaza).

 

Przeprowadzono elektrolizę wodnego roztworu CuSO₄ z użyciem elektrod grafitowych. Zapisz równania reakcji elektrodowych i określ, jak zmienia się pH roztworu w czasie elektrolizy.
Katoda: Cu²⁺ + 2e⁻ → Cu
Anoda: 2H₂O → O₂ + 4H⁺ + 4e⁻ (jony SO₄²⁻ nie utleniają się w roztworze wodnym)
Sumarycznie: 2Cu²⁺ + 2H₂O → 2Cu + O₂ + 4H⁺
W roztworze przybywa jonów H⁺, więc pH maleje (powstaje kwas siarkowy(VI)).

 

Porównaj produkty elektrolizy stopionego chlorku sodu i wodnego roztworu chlorku sodu (elektrody obojętne). Zapisz równania reakcji katodowych i anodowych w obu przypadkach.
Stopiony NaCl:
Katoda: Na⁺ + e⁻ → Na
Anoda: 2Cl⁻ → Cl₂ + 2e⁻
Wodny roztwór NaCl:
Katoda: 2H₂O + 2e⁻ → H₂ + 2OH⁻ (sód ma zbyt niski potencjał, redukuje się woda)
Anoda: 2Cl⁻ → Cl₂ + 2e⁻
W roztworze wodnym przy katodzie gromadzą się jony OH⁻, a po elektrolizie w roztworze pozostaje NaOH.

 

Przez wodny roztwór CuSO₄ przepuszczano prąd o natężeniu 2,00 A przez 30 minut (elektrody grafitowe). Oblicz masę miedzi wydzielonej na katodzie oraz objętość tlenu wydzielonego na anodzie w warunkach normalnych. Przyjmij F = 96500 C·mol⁻¹, M(Cu) = 64 g·mol⁻¹, objętość molową gazu 22,4 dm³·mol⁻¹. Wyniki podaj z dokładnością do trzech cyfr znaczących.
Ładunek: Q = I · t = 2,00 A · 1800 s = 3600 C
Liczba moli elektronów: n(e⁻) = Q / F = 3600 C / 96500 C·mol⁻¹ = 0,03731 mol
Katoda: Cu²⁺ + 2e⁻ → Cu, więc n(Cu) = 0,03731 / 2 = 0,01865 mol
m(Cu) = 0,01865 mol · 64 g·mol⁻¹ = 1,19 g
Anoda: 2H₂O → O₂ + 4H⁺ + 4e⁻, więc n(O₂) = 0,03731 / 4 = 0,009326 mol
V(O₂) = 0,009326 mol · 22,4 dm³·mol⁻¹ = 0,209 dm³

 

Stalowy rurociąg zakopany w wilgotnej glebie połączono przewodem z blokiem magnezu. Wyjaśnij, na czym polega ten sposób ochrony przed korozją, i uzasadnij, dlaczego do tego celu nie można użyć bloku miedzi. E°: Mg²⁺/Mg −2,37 V, Fe²⁺/Fe −0,44 V, Cu²⁺/Cu 0,34 V.
To ochrona protektorowa (katodowa). Magnez i żelazo tworzą ogniwo, w którym magnez o niższym potencjale jest anodą i ulega utlenianiu: Mg → Mg²⁺ + 2e⁻. Stal staje się katodą i nie koroduje, dopóki protektor się nie zużyje.
Miedź ma potencjał wyższy niż żelazo, więc w ogniwie Fe–Cu anodą byłoby żelazo. Połączenie z miedzią przyspieszyłoby korozję rurociągu.

 

❤️

ODBIERZ NOTATKI MATURALNE
GWARANCJA WYNIKU!

Jeżeli nie zdobędziesz minimum 70% na maturze z biologii – zwrócimy Ci pieniądze za notatki! ✨

📘 Przejdź do notatek
Przewijanie do góry